KKTC Merkez Bankası 2025’in dördüncü çeyreğine ilişkin bülteni yayımladı.
Bankacılık, turizm, enflasyon, istihdam ve bütçeyle ilgili başlıklara yer verilen bülten Merkez Bankası’nın resmi sitesi üzerinden paylaşıldı.
Bankacılık sektörüyle ilgili değerlendirmede, 2025’in aralık ayı itibarıyla kredi türleri içinde işletme kredilerinin 143.472,5 milyon TL ile ilk sırada, tüketici kredilerinin 34.666 milyon TL ile ikinci sırada yer aldığı kaydedildi.
Turizm başlığındaki verilerde, 2025’te hava ve deniz yoluyla ülkeye gelen yolcu sayısının, geçen yıla kıyasla yüzde 17,2 artarak 2 milyon 589 bin 729’a ulaştığı belirtildi.
2025’in dördüncü çeyreğinde ülkeye gelen yolcu sayısının 616 bin 955’i Türkiye Cumhuriyeti uyruklu, 84 bin 934’ü üçüncü ülkelerden oluştu.
İstihdamdaki gelişmelere de yer verilen bültende, 2024 yılı ekim ayı itibarıyla 159 bin 321 olan Sosyal Sigortalar Dairesi’ne kayıtlı çalışan sayısının 2025 yılı eylül ayı itibarıyla 169 bin 26’ya yükseldiği kaydedildi.
KKTC vatandaşı sigortalı çalışanların toplam sigortalı çalışanlar içindeki payının 2025 yılı eylül ayı itibarıyla yüzde 46,8 seviyesinde olduğu da paylaşıldı.
-KKTC bankacılık sektörü gelişmeleri
KKTC Merkez Bankası’nın dördüncü çeyreğine ilişkin bültenine göre, bankacılık sektörünün aktif toplamı, 2025’in aralık sonunda eylüle göre yüzde 11,06 artarak 497.915,9 milyon TL’ye yükseldi.
2025 aralık itibarıyla sektörün brüt krediler toplamı 203.380,2 milyon TL, mevduat toplamı ise 381.222,0 milyon TL oldu.
2025 yılının dördüncü çeyreğinde, sektörün aktif toplamındaki en büyük pay, yüzde 40,85 ile brüt kredilere ait oldu.
Brüt kredileri sırasıyla yüzde 33,69’luk payla nakit ve nakit benzeri kalemler, yüzde 16,72’lik payla MDC ve yüzde 8,74’lük payla diğer aktifler kalemi takip etti.
Bir önceki yılın aynı dönemine göre brüt kredilerde yüzde 55,31 arttı. 2025 yılı aralık ayı itibarıyla, pasif toplamının yüzde 76,56’sı mevduat, yüzde 11,27’si öz kaynaklar, yüzde 5,96’sı bankalara borçlar ve yüzde 6,21’i ise diğer pasifler kalemlerinden oluştu.
2025’in aralık ayı itibarıyla kredi türleri içinde işletme kredileri 143.472,5 milyon TL ile ilk sırada, tüketici kredileri ise 34.666 milyon TL ile ikinci sırada yer aldı.
2025’in aralık ayı itibarıyla mevduatın türlerine göre gelişimine bakıldığı zaman, 254.330,4 milyon TL ile tasarruf mevduatı ilk sırada, 85.460,6 milyon TL ile ticari mevduat ikinci sırada oldu.
2025’in dördüncü çeyreğinde mevduatın 110.723,0 milyon TL’si TP cinsinden, 270.499,0 milyon TL’si ise YP cinsinden olup, bir önceki çeyreğe göre TP cinsinden mevduatta yüzde 15,41, YP cinsinden mevduatta ise yüzde 7,75 artış gerçekleşti.
TP mevduatın, TGA hariç TP krediye dönüşüm oranı 2025 yılı aralık ayı itibarıyla bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 64,42’den yüzde 49,45’e geriledi.
YP mevduatın, TGA hariç YP krediye dönüşüm oranı ise yüzde 44,45’ten yüzde 52,86’ya yükseldi. Bankacılık sektörünün öz kaynakları 2025 yılı dördüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 65,08 artış göstererek 56.127,0 milyon TL seviyesinde gerçekleşti.
2025 yılı aralık itibarıyla sektöre ait TGA/Brüt krediler oranı bir önceki çeyrek döneme göre 2,85’ten 2,78’e geriledi.
Bankacılık sektörünün sermaye yeterliliği standart rasyosu (SYSR) 2024 yılsonu itibarıyla yüzde 19,39 iken, 2025 yılının dördüncü çeyreğinde yüzde 19,45 seviyesine yükseldi.
-KKTC turizm gelişmeleri
2025 yılı dördüncü çeyreğinde hava ve deniz yolu ile ülkeye gelen toplam yolcu sayısı bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 13,1 arttı.
2025 yılı dördüncü çeyreğinde gelen yolcu sayısının 616 bin 955’i Türkiye Cumhuriyeti uyruklu, 84 bin 934’ü üçüncü ülkelerden gelen yolculardan oluştu.
2024 yılının dördüncü çeyreğinde, kara kapılarından ülkemize giren KKTC uyruklular hariç kişi sayısı 1.095.985 (bir milyon 95 bin 958) iken 2025 yılının aynı döneminde bu rakam yüzde 8,43 gerileyerek 1.003.553’e (bir milyon 3 bin 533) düştü.
2025 yılı dördüncü çeyreğinde KKTC vatandaşlarının kara kapılarından çıkış sayısı, 2024 yılı aynı dönemine göre yüzde 2,1 artış göstererek 821.201 (821 bin 201) oldu.
2025 yılı tamamında hava ve deniz yolu ile ülkeye gelen toplam yolcu sayısı, geçen yıla kıyasla yüzde 17,2 artarak 2.589.729’a (2 milyon 589 bin 729) ulaştı.
2025 yılında kara kapılarından, KKTC uyruklular hariç yapılan girişler 2024 yılına göre yüzde 9,6 düşerek 4.831.724’den (4 milyon 831 bin 724) 4.367.547’ye (4 milyon 367 bin 547) geriledi. 2025 yılı tamamında kara kapılarından çıkış yapan KKTC vatandaşı sayısı, 2024 yılına göre yüzde 9,8 artış göstererek 3.257.139’a (3 milyon 257 bin 139) ulaştı.
-KKTC enflasyon gelişmeleri
2025 yılının dördüncü çeyreğinde, KKTC’de, bir önceki aya göre enflasyon oranları ekim, kasım ve aralık aylarında sırasıyla yüzde 1,09, yüzde 0,81 ve yüzde 3,39 olarak, bir önceki yılın aynı ayına göre yıllık enflasyon ekim, kasım ve aralık aylarında sırasıyla yüzde 36,33, yüzde 36,37 ve yüzde 39,45 olarak gerçekleşti.
2025 yılı aralık ayında yıllık fiyat artışının en yüksek olduğu harcama grupları sırasıyla, yüzde 66,75 ile lokanta ve oteller, yüzde 56,09 ile eğitim ve yüzde 48,96 ile eğlence ve kültür kalemleri oldu.
2025 yılı Aralık sonu itibarıyla önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 26,08’la ile en düşük artışı yaşayan kalem mobilya ve ev aletleri oldu.
-KKTC istihdam gelişmeleri
İstatistik Kurumu tarafından 2025 yılının ikinci çeyreğinde uygulanan Hanehalkı İşgücü Anketi sonuçlarına göre, KKTC genelinde toplam istihdam 181.203, işsiz sayısı 8.487, işsizlik oranı ise yüzde 4,5 olarak tahmin edildi.
Ankete göre, KKTC genelinde işsizlik oranı, erkeklerde yüzde 2,9, kadınlarda yüzde 7,3, 15-24 yaş grubundaki genç nüfus içinde ise yüzde 19,1 olarak hesaplandı.
2024 yılı Ekim ayı itibarı ile 159 bin 321 olan Sosyal Sigortalar Dairesi’ne kayıtlı çalışan sayısı 2025 yılı Eylül ayı itibarı ile 169 bin 26’ya yükseldi.
2024 yılı Ekim ayı 2025 yılı Eylül ayı ile kıyaslandığında, çalışma izinli sigortalı çalışan sayısı yüzde 8,5 artarak, 82.771’den, 89.833’e yükseldi, KKTC vatandaşı sigortalı çalışan sayısı ise yüzde 3,5 artarak 76.550’den 79.193’e yükseldi.
KKTC vatandaşı sigortalı çalışanların toplam sigortalı çalışanlar içindeki payı 2025 yılı Eylül ayı itibarı ile yüzde 46,8 seviyesinde oldu.
Türkiye Cumhuriyeti uyruklu sigortalıların toplam sigortalılar içindeki payı 2025 yılı Eylül ayında yüzde 27,4, diğer uyruklu sigortalıların payı ise yüzde 25,8 oldu.
-KKTC Bütçe Gelişmeleri
2025 mali yılında bütçe gelirleri ve giderleri sırasıyla 114.805,5 milyon TL ve 129.839,1 milyon TL olarak gerçekleşti.
2024 yılında 9.598,6 milyon TL olarak gerçekleşen bütçe açığı, 2025 yılında 15.033,6 milyon TL’ye yükseldi.
Bütçe gelirlerinden TC yardım ve kredilerinin çıkarılması sonucu oluşan yerel gelirler toplamının bütçe giderlerini karşılama oranı 2025 yılında 2024 yılında olduğu gibi yüzde 74,1 seviyesinde gerçekleşti.
Bütçe açığının giderilmesi için en önemli finansman kaynağı olan TC yardım ve krediler kaleminin yerel gelirlere oranı 2024 yılında yüzde 19,7 iken 2025 yılında yüzde 19,3 seviyesinde gerçekleşti.
2025 yılının dördüncü çeyreği içerisinde Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) ihracı yoluyla toplam 14.186,7 milyon TL borçlanıldı, 11.890,8 milyon TL DİBS geri ödemesi yapılarak, böylece 2.295,9 milyon TL net borçlanma gerçekleştirildi.
2025 yılının dördüncü çeyreğinde Merkez Bankası tarafından Maliye Bakanlığı’na kısa vadeli avans kullandırılmadı.
2024 yılsonunda DİBS ve KVA yolu ile oluşan toplam iç borç stoku 6.079,6 milyon TL iken, 2025 yılı dördüncü çeyreği sonunda DİBS ve KVA yolu ile oluşan toplam iç borç stoku 16.281,2 milyon TL olarak gerçekleşti.
Buna göre bir yıllık dönemde net borç stoku 10.201,6 milyon TL tutarında arttı. 2025 yılı dördüncü çeyreği sonunda DİBS ve KVA yolu ile oluşan toplam iç borç stokunun 13.221,4 milyon TL’sini DİBS stoku, 3.059,8 milyon TL’sini ise KVA bakiyesi oluşturdu.
2025 yılı sonu itibarıyla DİBS stokunun 1.549,5 milyon TL’lik kısmı kamu kurum ve kuruluşları için ikrazen ihraç edilen DİBS’lerden oluştu.